Humik Asidin Farklı Uygulamalarının Pamukta Verim Besin Maddesi Alınımı ve Lif Kalite Özelliklerine Etkisi

Abstract

Bu çalışma farklı humik asit uygulama yöntemlerinin pamukta verim, verim bileşenleri, bitki besin maddesi alınımı ve lif kalite özellikleri üzerine olan etkisini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Çalışma 2016 yılında Siirt Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri bölümü deneme alanında tesadüf blokları deneme desenine göre 4 tekrarlamalı olarak yürütülmüş ve denemede materyal olarak Stoneville 468 pamuk çeşidi ile TKİ Hümas humik asidi kullanılmıştır. Denemede 7 farklı uygulama (Kontrol, Toprağa Humik Asit Uygulaması, Tohuma Uygulama, Çiçeklenme Öncesi Dönemde Yaprağa Uygulama, Çiçeklenme Döneminde Yaprağa Uygulama, Toprağa + Çiçeklenme Öncesi Dönemde Yaprağa Uygulama, Tohuma + Çiçeklenme Döneminde Yaprağa Uygulama) yer almıştır. Humik asit uygulamalarının kütlü pamuk verimi, lif verimi, koza sayısı ve koza kütlü ağırlığı özelliklerine önemli etkisinin olduğu belirlenmiştir. Çiçeklenme gün sayısı, koza açma gün sayısı, bitki boyu, odun dalı sayısı, meyve dalı sayısı, ilk meyve dalı boğum sayısı, boğum sayısı, boy/nod oranı, koza ağırlığı, 100 tohum ağırlığı, çırçır randımanı, ilk el kütlü oranı, yaprak klorofil içeriği (SPAD değeri) ve yaprakta yeşil kalma süresi (NDVI değeri) ile lif teknolojik özelliklerinin tümü üzerine uygulamaların önemli bir etkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Yaprak analizi sonucuna göre, yaprakta potasyum, kalsiyum, sodyum, magnezyum, çinko ve bakır içeriklerinin uygulamalara bağlı olarak farklılık gösterdiği, azot, demir ve mangan içeriklerinin ise uygulamalardan etkilenmediği belirlenmiştir. Humik asit uygulamaları toprakta azot hariç fosfor, potasyum, kalsiyum, sodyum, magnezyum, demir, çinko, mangan ve bakır içerikleri üzerine önemli etkide bulunmuştur. Çiçeklenme öncesi dönemde yaprağa humik asit uygulaması ile kütlü pamuk verimi, lif verimi, koza sayısı, yaprakta azot, kalsiyum ve magnezyum içeriği, toprakta fosfor ve sodyum içeriği değerinin arttığı, toprağa humik asit uygulaması ile yaprakta sodyum ve çinko içeriğinin arttığı, humik asidin yaprağın bakır içeriğinde azalmaya yol açtığı, tohuma uygulama ile toprakta potasyum, demir ve mangan içeriğinin arttığı, çiçeklenme öncesi dönemde yaprağa uygulama ve tohuma uygulamanın toprakta kalsiyum, magnezyum ve bakır içeriğinde artışa yol açtığı belirlenmiştir. Pamukta humik asit uygulamasının bitkinin çiçeklenme öncesi dönemde yeşil aksama yapılmasının daha uygun olduğu sonucuna varılmıştır.