Bireysel ve takım sporu yapan beden eğitimi ve spor yüksekokulu öğrencilerinin duygusal zeka ve prososyal davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi

Abstract

Bu araştırma bireysel ve takım sporları ile uğraşan Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokullarında öğrenim görmekte olan üniversite öğrencilerinin duygusal zeka düzeyleri ile prososyal davranış düzeyleri arasındaki ilişkinin tespit edilmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden olan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 2021-2022 eğitim öğretim yılında Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokullarında öğrenim görmekte olan beden eğitimi ve spor öğretmenliği bölümü, antrenörlük bölümü ve spor yöneticiliği bölümü öğrencilerinden oluşmaktadır. Yapılmış olan araştırma 542 üniversite öğrencisinin gönüllü katılım ile gerçekleştirilmiş olup veri toplama aşamasında Schutte ve ark (1998) tarafından geliştirilen ve Tatar, Tok, Saltukoğlu (2011) tarafından Türkçeye uyarlanan "Gözden Geçirilmiş Scuhutte Ölçeği", Carol ve Randall (2002) tarafından geliştirilen Kumru ve ark (2004) tarafından uyarlanan "Olumlu Sosyal Davranış Ölçeği" ve yedi sorudan oluşan kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Araştırma verilerinin analizinde gruplar arasında fark olup olmadığını belirlemek için TTesti analiz yöntemi, üç ve üzeri grup karşılaştırmasında ise Tek Yönlü ANOVA testi kullanılmıştır. Araştırma bulgularında cinsiyete göre duyguları kullanma ve iyimserlik/ruh hali alt boyutlarının anlamlı farklılaştığı tespit edilmiştir. Cinsiyet değişkenine göre kamusal olumlu sosyal davranış, gizil olumlu sosyal davranış, acil olumlu sosyal davranış, duygusal olumlu sosyal davranış, itaatkar olumlu sosyal davranış ve ölçek toplamında anlamlı düzeyde farklılık tespit edilmiştir. Spor türü değişkeninde ise itaatkar olumlu sosyal davranış alt boyutunda anlamlı fark edilmiştir. Sonuç olarak, duygusal zeka özellikleri ile olumlu sosyal davranış özellikleri arasında pozitif yönde orta düzeyde anlamlı ilişkiler görülmüştür. Bu sonuç üniversite öğrencilerinin duygusal zekalarının artmasının orta düzeyde olumlu yönde olumlu sosyal davranışları etkilediğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Bireysel Spor, Takım Sporu, Duygusal Zeka, Olumlu Sosyal DavranışThe aim of this study was to determine the relationship between emotional intelligence levels and prosocial behavior levels of university students studying at Physical Education and Sports Schools practicing individual and team sports. Relational survey model, which is one of the quantitative research methods, was used in the research. The study group of the research consists of the students of the physical education and sports teaching department, the coaching department and the sports management department, who are studying in the School of Physical Education and Sports in the 2021-2022 academic year. The research was carried out with the voluntary participation of 542 university students, and the "Revised Schutte Emotional Scale" and the "Prosocial Behavior Scale" were used in the data collection phase. The T-Test analysis method was used to determine if there was a difference between the groups in the analysis of the research data, and the One Way Anova test was used in the comparison of three or more groups. In the research findings, it was determined that the emotional intelligence sub-dimensions, using emotions and optimism/mood sub-dimensions, differed significantly according to gender. A significant difference was found in the gender variable in the sub-dimensions of public prosocial behavior, latent prosocial behavior, emergent prosocial behavior, emotional prosocial behavior, obedient prosocial behavior and scale total. There was a significant difference in the sub-dimension of submissive prosocial behavior, one of the emotional intelligence sub-dimensions, in the sport type variable. As a result, a moderately significant positive correlation was observed between emotional intelligence characteristics and prosocial behavior characteristics. The result shows that the increase in the emotional intelligence of university students affects positive social behaviors in a positive way. Key Words: Individual Sports, Team Sports, Emotional Intelligence, Positive Social Behavior