Some Physical Quality Indexes and Spatial Distributions of Sample Pasture Areas in Bafra Plain

Abstract

The aim of the present study was to determine the physico-chemical properties and physical quality indices of the soils of some pasture areas located on the left coast of the Bafra delta plain, which was formed on the alluvial deposits carried by the Kızılırmak River at different times, and to create spatial distribution maps of the quality indices using Geographic Information Systems. The three selected pasture sample areas were selected taking into account some characteristics such as, field observations, their distance to the sea and fractional changes in particle size. Within the scope of the research, soil samples were taken from 90 pastures, including surface (0-20 cm) and subsurface (20-40 cm), and the basic fertility parameters of the soils, some macro and micro nutrient analyses, and soil crust index (SCI) and soil compactability index (CI) values, which are physical soil quality parameters, were determined. In addition, fifteen different interpolation models were applied to produce spatial distribution maps of these quality parameters in pasture areas. According to the results obtained, pasture soils generally have clay texture and are slightly alkaline soils. The organic matter and lime contents of the soils are quite variable and the nutrient levels are generally adequate except for manganese. In the pasture areas, CI values in Pasture-1 and Pasture-2 are distributed in a small area in the southern parts of the areas, while the risk is more distributed in Pasture-3. The SCI exhibited a similar distribution pattern as CI in both surface and subsurface soils in pasture areas. In order to prevent or less affect compaction in pasture lands, grazing should be done especially at appropriate times.

Bu çalışmada, Kızılırmak Nehri’nin farklı zamanlarda taşımış olduğu alüviyal depozitler üzerinde oluşmuş Bafra Ovası delta ovasında, sol sahilinde yer alan bazı örnek mera alanları topraklarının fiziko-kimyasal özelliklerinin ve fiziksel kalite indekslerinin belirlenmesi ile kalite indekslerinin Coğrafi Bilgi Sistemleri yardımıyla dağılım haritalarının oluşturulması amaçlanmıştır. Seçilen üç örnek mera alanları, saha gözlemleri, denize olan uzaklıkları ve tane boyu fraksiyonel değişimleri gibi özellikler dikkate alınarak seçilmiştir. Araştırma kapsamında yüzey (0-20 cm) ve yüzey altı (20-40 cm) olmak üzere mera alanlarından toplam 90 adet toprak örneği alınmış ve toprakların temel verimlilik parametreleri, bazı makro ve mikro bitki besin elementi analizleri ile fiziksel toprak kalite parametrelerinden olan toprak kabuk indeksi ve toprak sıkışabilirlik indeksi (CI, soil compactability index) değerleri belirlenmiştir. Ayrıca, bu kalite parametrelerinin mera alanlarında konumsal dağılım haritalarını üretmek amacıyla on beş farklı interpolasyon modeli uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, mera toprakları genellikle killi bünyeye sahip olup hafif alkali topraklardır. Toprakların organik madde ve kireç içerikleri oldukça değişken olup, besin elementleri yönünden özellikle mangan haricinde genellikle yeterli düzeyde olduğu belirlenmiştir. Mera alanlarında, Mera 1 ve Mera 2’de CI değerleri alanların güney kesimlerinde az bir alanda dağılım gösterirken, Mera 3’te toprak sıkışabilirlik riski daha fazla dağılım göstermiştir. Toprak kabuk indeksi de mera alanlarında gerek yüzey gerekse de yüzey altı topraklarında CI da olduğu gibi benzer bir dağılım deseni sergilemiştir. Mera topraklarında sıkışmanın önlenmesi veya daha az etkilenmesi için özellikle uygun zamanlarda otlatmanın yapılması gerekir.