EVVEL ZAMAN İÇİNDEN ÇAĞDAŞ ZAMANLARA UZANAN BİR YOLCULUK ARAPÇA ANLATILAN BİR SİİRT MASALI: HEZALOK İLE DELALOK

Abstract

Masallar, dinleyicileri gerçek dünyanın karanlık ve soğuk koridorlarından hayal âleminin renkli ve sıcak diyarlarına götüren anlatılardır. Gerçek dünyada hayat mücadelesi içinde yaşayan birey, bu sayede kısa süreliğine de olsa farklı mekânlara giderek rahatlar. Masallar, dinleyici üzerindeki bu etkisini iki özelliğine borçludur. Birincisi, masalların olağanüstü olaylardan ibaret örgüsü, ikincisi ise anlatımda kullanılan dilin çekiciliği. Olağanüstü bir şekilde gerçekleşen doğum, insandan hayvana ya da hayvandan insana dönüşümler vb. olaylar, çerçevesi anlatıcı tarafından çizilen masal âleminin içinde renkli tablolar oluşturur. Bu çalışmada Siirt Arapçasıyla derlenmiş “Hezalok ile Delalok” adlı masalın Grimm masallarından Hansel ve Gratel’e benzerliğine vurgu yapılmıştır. İnsanoğlunun nefes aldığı dünya üzerindeki hemen her noktada, konuşulan dil değişse de duygular ve hayaller hep aynı kalmış; bu durum tip, motif ve kurgu açısından benzer masalların ortaya çıkmasına yol açmıştır.