Okul öncesi öğretmenlerinin Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli okul öncesi eğitim programının uygulanmasına ilişkin görüşleri (Bitlis ili örneği)

Abstract

Okul öncesi eğitim, erken çocukluk dönemindeki bireylerin sosyal ve duygusal gelişimleri açısından kritik bir rol oynar. Bu dönemde esas alınan eğitim programı, çocukların öğrenme deneyimlerini zenginleştirmek, amaçlanan becerileri kazandırmak ve onları ilkokula hazırlamak adına büyük bir önem taşır. Bu araştırmada, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Okul Öncesi Eğitimi Programı'nın getirmiş olduğu yeniliklerin ve uygulama süreçlerinin öğretmen görüşleri bağlamında değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda araştırma nitel araştırma yaklaşımlarından durum çalışması modeli ile yürütülmüştür. Araştırma, 2024-2025 eğitim öğretim yılında Bitlis il sınırları içerinde Millî Eğitim Bakanlığına bağlı bağımsız anaokullarında, İlkokul ve ortaokul bünyesinde görev yapan 41 okul öncesi öğretmeni ile gerçekleştirilmiştir. Bu araştırmada örneklem belirleme sürecinde, araştırmanın amacına en uygun katılımcılara ulaşmak amacıyla amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme kullanılmıştır. Bu doğrultuda, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Okul Öncesi Eğitim Programı'nı uygulayan, Bitlis ilinde görev yapan ve en az iki yıl mesleki deneyime sahip öğretmenler örnekleme dâhil edilmiştir. Bununla birlikte, öğretmenlerin farklı deneyim ve bakış açılarını yansıtabilmek için maksimum çeşitlilik örneklemesi de destekleyici olarak tercih edilmiştir. Bu sayede, programın farklı okul türlerinde ve ilçelerde nasıl değerlendirildiğine ilişkin daha kapsamlı veriler elde edilmesi hedeflenmiştir. Veriler, araştırmacı tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmış ve içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, öğretmenlerin yeni programı genel olarak olumlu değerlendirdiklerini göstermektedir. Katılımcılar özellikle değerler eğitimi, beceri temelli yaklaşım ve bireysel farklılıklara duyarlılık gibi boyutları önemsediğini ifade etmiştir. Bununla birlikte bazı öğretmenler, uygulama sürecinde materyal eksiklikleri ve veli iş birliği konularında güçlük yaşadıklarını belirtmiştir. Sonuç olarak, öğretmenlerin programın çağdaş eğitim anlayışını yansıttığını ve okul öncesi eğitimin niteliğini artırmaya katkı sağladığını düşündükleri görülmüştür. Bu doğrultuda, programın etkili bir biçimde uygulanabilmesi için öğretmenlere yönelik hizmet içi eğitimlerin artırılması, uygulama koşullarının iyileştirilmesi ve veli katılımının desteklenmesi önerilmektedir.Preschool education plays a critical role in the social and emotional development of individuals in early childhood. The educational program adopted during this period is crucial for enriching children's learning experiences, equipping them with the desired skills, and preparing them for primary school. This study aims to evaluate the innovations and implementation processes introduced by the Turkey Century Maarif Model Preschool Education Program in the context of teachers' opinions. For this purpose, the research was conducted using a case study model, a qualitative research approach. The research was conducted with 41 preschool teachers working in independent kindergartens, primary schools, and secondary schools affiliated with the Ministry of National Education in Bitlis province during the 2024-2025 academic year. In this study, criterion sampling, a purposive sampling method, was used to select the most suitable participants for the study's purpose. Therefore, teachers who implement the Turkey Century Maarif Model Preschool Education Program, who work in Bitlis province, and who have at least two years of professional experience were included in the sample. Furthermore, maximum variation sampling was also chosen as a supplementary method to reflect teachers' diverse experiences and perspectives. This aimed to obtain more comprehensive data on how the program was evaluated in different school types and districts. Data were collected using a semi-structured interview form developed by the researcher and analyzed using content analysis. The findings indicate that teachers generally evaluated the new program positively. Participants expressed particular importance to aspects such as values education, a skills-based approach, and sensitivity to individual differences. However, some teachers noted difficulties with material shortages and parental cooperation during the implementation process. Consequently, it was observed that teachers believe the program reflects a contemporary educational approach and contributes to improving the quality of preschool education. Therefore, for the program to be implemented effectively, it is recommended that in-service training for teachers be increased, implementation conditions be improved, and parental participation be supported.