SAMİHA AYVERDİ'NİN ESERLERİNDE MÜREBBİYE EĞİTİMİNİN YANSIMALARI

Abstract

Edebiyat, toplumla iç içe olan bir alandır. Bu nedenle, Edebiyat toplumla doğrudan ilişkisi olan Sosyoloji, Eğitim Bilimleri gibi disiplinlerle temasa geçmektedir. Son yıların en çok üzerinde durulan konulardan biri olan disiplinler arası geçiş romanda da kendini göstermektedir. Önemli bir edebi tür olan roman da bu açıdan toplumdan ve onun sorunlarından beslenmiştir. Tanzimat ile ortaya çıkan batılılaşma ve onun yarattığı problemler eserlerde genişçe işlenmiştir. Bu problemlerden biri yanlış batılılaşma ve onun yarattığı alafranga tiplerdir. Alafranga tipler, öz değerlerinden uzak, çağdaşlaşmayı sadece sözde gerçekleştiren züppe karakterlerdir. Kendisi yeni bir tür olan roman, bu dönemde toplumun kanayan yarası olan alafranga tipleri gücü ölçüsünde irdeler. Bu konu Tanzimat ile başlayıp Cumhuriyet dönemi romanına kadar farklı şekillerde ele alınmıştır. Cumhuriyet dönemi romancısı olan Samiha Ayverdi, olay örgüsünde yarattığı bu tiplere olumsuz bakmıştır. Toplum için önemli problem olarak gördüğü bu tipleri incelerken aldıkları eğitimi mercek altına alır. Geleneksel toplumsal değerlerinden uzaklaşan karakterlerinin olumsuz davranışlarını, mürebbiyelerden aldıkları eğitime bağlamaktadır. Bu çalışmada, mürebbiyelerin verdiği eğitimin çocuk karakterlerin davranışları üzerinde bıraktıkları etki irdelenecektir.