Uluslararası Oksidentalizm Sempozyumu-I İslam Medeniyetinde “Öteki”: 9-13. Yüzyıllar

Abstract

Fransızca’da batı/garb anlamına gelen “occident” kelimesinden türeyen “occidentalizm” ile ilgili “Batının ötekileştirilmesi”, “Batı medeniyetine düşmanlık”, “Batı karşıtlığı”, “tersine çevrilmiş şarkiyatçılık” gibi tanımlar yapılmıştır. Ancak herkesçe kabul gören net bir tanımı henüz yapılmamıştır. Bu durumun birçok sebebi olsa da bunların arasında öne çıkan en önemli nedenlerinden birisi, okisdentalizmi tanımlamayanların kendi bulunduğu yerden hareketle onu açıklamaya çalışmasıdır. Buna bağlı olarak tanım yapanların tümü kendi perspektiflerinden gördüğü veya görmek istediği her ne ise ona göre bir tanım yapmıştır. Bir bilim olarak oksidentalizm her ne kadar köklü bir geçmişe sahip olmasa da içerdiği anlam itibariyle “Ötekiyi ya da Batı’nın bakış açısını anlama ve sorgulama gayreti” olarak düşünüldüğünde Müslüman bilginlerin, ilk dönemlerden itibaren Batı’da yapılan çalışmaları takip ederek, onları anlamaya çalıştıkları ve kendisine yöneltilen birtakım eleştirilere cevap verdikleri dolaysıyla oksidentalizm faaliyetlerinde bulundukları söylenebilir. Siirt Üniversitesi İlahiyat Fakültesi oksidentalizm çerçevesinde üretilen bilgilere katkı sunmak ve İslâm’ın başlangıcından günümüze kadar oksidentalizm kapsamında ortaya konan birikimi ele almak, irdelemek ve sözü edilen alanı genişletmek maksadıyla “Uluslararası Oksidentalizm Sempozyumu- I (İslam Medeniyetinde “Öteki”: 9-13. Yüzyıllar)” adlı sempozyumu düzenledi. 21-23 Ekim 2022 tarihleri arasında Siirt Üniversitesi İlahiyat Fakültesi ev sahipliğinde Siirt Üniversitesi’nde düzenlenen sempozyumda Türkçe, İngilizce ve Arapça dillerinde 68 bildiri sunuldu. Bu bildirilerin özet metinleri 2022 yılında yayımlandı. Sempozyum vesilesiyle dünyanın muhtelif yerlerinden gelen bilim insanları tarafından oksidentalizm çerçevesinde İslam medeniyetinde ötekiyle dair çalışmalar ve üretilen düşünceler hakkında bilimsel çalışmalar ortaya konuldu. Bu çalışmada Siirt Üniversitesi İlahiyat Fakültesi tarafından Siirt'te düzenlenen “Uluslararası Oksidentalizm Sempozyumu- I (İslam Medeniyetinde “Öteki”: 9-13. Yüzyıllar)” adlı sempozyumun tanıtım ve değerlendirilmesi üzerinde durulmaktadır.