İbn Ebü’l-‘İzz’in Kur’ân’ın Kur’ân’la Tefsir Metoduna Yaklaşımı

Abstract

Tefsir yapılırken Kur’ân’ın ıstılahlarına, kalıp ifadelerine; âyetlerin siyakına ve Kur’ân’ın bütünlüğüne riayet etmek son derece önem verilmesi gereken bir husustur. Bunun için müfessirler, Kur’ân’ı öncelikle bu tefsir metoduna göre anlamaya çalışmış ve bunun ehemmiyetine dikkat çekmişlerdir. İbn Ebü’l-‘İz, yaşadığı dönemde etkili bir âlim olan İbn Teymiyye ve öğrencilerinden etkilenerek Kur’ân’ı Kur’ân ile tefsir etmeye önem vermiştir. Zira İbn Teymiyye, Kur’ân’ı Kur’ân ile tefsir etmenin en güzel tefsir metodu olduğunu belirtmiş, öğrencileri de bu metodun önemine vurgu yapmışlardır. İbn Ebü’l-‘İz, ilme ve âlimlere ulaşmanın son derece kolay olduğu bir dönemde ve coğrafyada dünyaya gelmiş ve hayatını sürdürmüştür. Ancak söz konusu dönem, siyasî ve mezhebî taassuptan dolayı bazı âlimlerin baskı gördüğü bir zaman dilimi olmuştur. Bu âlimlerden biri olan İbn Ebü’l-‘İz, bu baskılara direnmiş ve doğru bildiğini söylemekten ve yazmaktan geri durmamıştır. Bunun için bazı sıkıntılara maruz kalmış ve dört ay hapsedilmiştir. Bu çalışmada, önce Kur’ân’ı Kur’ân ile tefsir etme metodu hakkında kısaca bilgi verilecek, ardından İbn Ebü’l-‘İzz’in hayatı, eserleri ve ilmî kişiliği ele alınacaktır. Son olarak onun bu metot çerçevesinde yaptığı tefsirlerin üzerinde durulacaktır.