OKUL YÖNETİMİNDE KAYIRMACILIK DAVRANIŞLARI İLE ÖĞRETMENLERİN İŞE YABANCILAŞMA DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİ

Abstract

Bu araştırmanın amacı okul yönetiminde sergilenen kayırmacılık davranışları ile öğretmenlerin işe yabancılaşma düzeyleri arasında bir ilişkiyi belirlemektir. İlişkisel tarama modelinde yapılan araştırmanın evrenini 2019-2020 Eğitim-Öğretim yılında Siirt il merkezi ile Kurtalan, Baykan ve Şirvan ilçelerindeki 209 ilkokul ve bu ilkokullarda görev yapan 1393 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemini, tabakalı örnekleme yöntem kullanılarak seçilen 409 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada “Okul Yönetiminde Kayırmacılık Ölçeği” ve "İşe Yabancılaşma Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, okul yönetiminin sergilediği kayırmacı davranışlara ilişkin öğretmen algı düzeylerinin düşük olduğu, buna ilaveten öğretmenlerin işe yabancılaşma düzeylerinin de düşük olduğu tespit edilmiştir. Her iki değişken arasındaki korelasyon değerleri ise pozitif yönlü ve orta düzeyli olduğu saptanmıştır. Yapılan regresyon analizi sonucunda da okul yönetiminde kayırmacılığın değerlendirme alt boyutunun işe yabancılaşmanın geneli ile güçsüzleşme, anlamsızlaşma ve kendine yabancılaşma alt boyutlarını anlamlı bir şekilde yordamaktadır. Özetle, okul yönetiminde kayırmacılık davranışlarının öğretmenlerin işe yabancılaşmasına ait toplam varyansın %36’sını açıkladığı saptanmıştır.