Çizgi dizilerle kalıp (ilişki) söz öğretimi: Cille örneği

Abstract

Araştırmanın amacı kalıp (ilişki) söz öğretiminde çizgi dizilerden nasıl yararlanılabileceğini belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda çizgi dizideki kalıp sözler ve kullanım sıklıkları ile kalıp söz öğretiminde çizgi dizilerden yararlanmada dikkat edilmesi gereken hususlar irdelenmiştir. Nitel özellikteki araştırmada, tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu TRT ÇOCUK kanalında yayınlanan “Cille” adlı çizgi dizinin ilk 20 bölümü oluşturmaktadır. Veri toplamada belgesel tarama, verilerin analizinde içerik ve frekans analizleri kullanılmıştır. İçerik analizi için kalıp sözler ana tema; toplumsal-kültürel ilişkileri yansıtan kalıp sözler, hayır dualar ve beddualar ise alt temalar olarak belirlenmiştir. Temalara ait veriler, frekanslarına göre tablolaştırılmıştır. Araştırma sonucunda en fazla toplumsal-kültürel ilişkileri yansıtan kalıp sözlere rastlanmıştır. Kalıp söz sayısı ve çeşitliliği yönüyle Cille adlı çizgi dizinin ortaokul öğrencilerinin söz varlığına katkı yaptığı görülmüştür. Kalıp sözlerin öğretiminde çizgi dizilerden yararlanılması ve çizgi dizi senaryoları içinden kültürel ve ahlaki değerlerin ön plana çıkartılmış olanlarının seçilmesi önerilmektedir.