Sait Faik’in hikâyelerinde karakter dönüşümü

Abstract

Sait Faik Abasıyanık’ın hikâyeleri, kahramanların niteliği ve niceliği bağlamında üç kate- goride değerlendirilmektedir. İlk dönem hikâyelerinde çok sayıda idealist, hayata bağlı, se- vecen tipler bulunmaktadır. İkinci dönem hikâyelerinde bu tip kahramanların sayıları aza- lır. Üçüncü dönem hikâyelerinde ise bu tip kahramanlar tükenir. Yazar, hayatı ve insanları sevdiği ilk gençlik dönemlerine ait hikâyelerinde kahramanlarının sayısını geniş tutar. Bu dönem hikâyelerinde vaka örgüsünü insan sevgisi üzerine kurgular. Hayatın zorlukları ve insanlar arasındaki menfaat çatışmaları zamanla Sait Faik’i toplumdan uzaklaştırır, yalnız- lığa iter. Dolayısıyla hikâyelerindeki kahramanların niteliğinde ve niceliğinde de değişim ve dönüşüm olur. Sait Faik Abasıyanık’ın hikâyelerindeki kahramanların niteliği ve niceliği bir anlamda onun hayata bakış açısını ve ruh halini yansıtmaktadır. Bu çalışmada Sait Faik’in hikâyelerindeki kahramanların niteliği ve niceliği yazarın otobiyografisiyle ilişkilendirile- rek incelenmektedir. Araştırmanın temel amacı Sait Faik’in hikâyeciliği hakkında yapılan çalışmalara katkı sağlamaktır. Araştırmada yazarın üç kategoriye ayrılan hikâye kitapla- rından random tekniğiyle örneklendirmeler seçilmiştir. Araştırma sonucunda Sait Faik’in hikâyelerinde zamanla vaka örgüsünün durağanlaştığı, üslubunun değiştiği, kahraman sayısının azaldığı tespit edilmiştir. Tespit edilen bu bulgular yazarın bohemliğe dönüşen iç dünyasıyla da örtüşmektedir. Hikâyelerdeki ana kahramanlar, Sait Faik’in hayata ve in- sanlara karşı bakış açısını farklı yönleriyle yansıtmaktadır.