Hedíyetü’l-İ?v?n ve ?Ašíyetü’?-?ıby?n’ın Yeni Nüshaları ve İmlâ Özellikleri

Abstract

Bu makalede, Osmanlı Türkçesi dönemi eserlerinden, 1692 tarihinde Kastamonulu Kadı Mûsâ (Mûsâ el-vâ?i?) tarafından yazılmış olan Hedíyetü’l-İ?v?n ve ?Ašíyetü’?-?ıby?n adlı eser tarafımzdan tespit edilen yenı nüsha dahil olmak üzere tanıtılmıştır. Eserin içeriğe hakkında bilgi verilerek özellikle eserin en eski tarihli nüshasının imla özellikleri incelenmiştir. Telif tarihi Hicrî 1099/Miladî 1688 olan eserin elimizdeki yeni nüshası Hicrî 1104/Miladî 1692 tarihlidir. Yeni bulunan bu nüsha bizzat müellif tarafından istinsah edilmiştir. Bu durumu nüshayı daha değerli duruma getirir. Milli Kütüphane Nevşehir Ortahisar İlçe Halk Kütüphanesi koleksiyonunda 50 Or His 4 katalog numarasıyla kayıtlı olan nüshası üzerinde imlâ, ünlü ve ünsüzlerin, birleşik sözcüklerin yazımı ve ikili yazımlar metinden tanıklatılmak suretiyle ayrı ayrı değerlendirilmiştir. İmla özellikleri sıralanırken yöntem olarak önce Türkçe yapılar sonrada alıntı yapılar hem transkripsyonlu hem de yazmadaki biçimiyle sıralanmıştır.

In this article, works from the Ottoman Turkish period, including a copy of the work Hedíyetü’l-İ?v?n ve ?Ašíyetü’?-?ıby?n written by Kadı Mûsâ of Kastamonu (Mûsâ el-vâ?i?) in 1692, identified by us, are introduced. Information about the content of the work is provided, and the orthographic features of the oldest dated manuscript of the work are particularly examined. The original writing date of the work is Hijri 1099/AD 1688, while the new copy in our possession is dated Hijri 1104/AD 1692. This newly discovered copy was personally transcribed by the author himself, which makes it more valuable. The manuscript, registered in the collection of the Ankara National Library Nevşehir Ortahisar District Public Library under catalog number 50 Or His 4, has been analyzed in terms of orthography, vowels and consonants, the writing of compound words, and dual spellings, with examples from the text. The spelling features are listed by first presenting Turkish structures and then citation structures, arranged in both their transcribed form and their written format.