Yerel Soğan (Allium cepa L.) Genotiplerinin Haploidiye Yatkınlığının Belirlenmesi

Abstract

Bu çalışmada, Türkiye’de yerel olarak yetiştirilen bazı soğan (Allium cepa L.) genotiplerinin çiçek tomurcuğu kültürü yoluyla haploidiye yatkınlıklarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada kallus oluşumu, kallusların bitkiye dönüşümü ve eksplantlardan doğrudan bitki gelişimi üzerine genotip etkisi önemli bulunmuştur. Çalışmada kalluslardan ve doğrudan bitki gelişimi yoluyla 39 adet bitki elde edilmiştir. Yapılan ploidi analizleri sonucu Şanlıurfa ili Siverek ilçesinden temin edilen 13 numaralı genotipten elde edilen bir adet bitkinin haploid olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla, diğer genotiplerle karşılaştırıldığında, hem eksplantlarda kallus oluşumu hem de doğrudan bitki meydana getirme kabiliyetinin yüksek olduğu tespit edilen 12, 13 ve 5 numaralı genotiplerin, soğan ıslah programlarında haploid bitki elde etmede daha başarılı sonuçlar verebileceği düşünülmektedir.

In this study, it was aimed to determine the haploidy frequencies of the some locally grown onion (Allium cepa L.) genotypes in Turkey by flower bud culture. The effect of genotype on callus formation, callus transformation to plants and direct plant formation was found to be statistically significant. In the experiment, 39 plants were obtained from calluses and direct plant growth from flower buds. Ploidy analysis revealed that one of these plants, genotype number 13 obtained from (Siverek/Şanlıurfa province), was haploid. Compared to others, genotypes 12, 13 and 5 were found to have high ability on both callus formation and direct plant formation. Therefore, it is thought that these genotypes can give more successful results in haploid plant production in onion breeding studies.