Yeni tarihselcilik ve Orhan Pamuk'un Veba Geceleri romanı

Bu tez, Orhan Pamuk'un Veba Geceleri adlı romanını Yeni Tarihselcilik kuramı çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Pamuk'un kurmaca ve tarihi birlikte ele aldığı romanında II. Abdülhamit ve 19. yüzyıl Osmanlı Devleti, yazarın gözünden yeniden kurgulanmıştır. Roman, 1901 yılında Osmanlı Devleti'ne bağlı kurmaca Minger Adası'nda yaşanan bir veba salgınını anlatırken aynı zamanda dönemin siyasal, toplumsal ve kültürel yapısını da çok katmanlı bir anlatıyla göstermektedir. Yeni tarihselcilik, edebî metinleri tarihsel bağlamlarıyla ele alır ve tarihin tek bir doğrusal anlatı değil, iktidar, söylem ve kültürle iç içe geçmiş çoklu anlatılar bütünü olduğunu savunur. Bu bağlamda Pamuk'un romanı, tarihsel olayları nesnel bir aktarım olarak değil belirli bir ideolojik bakışla yeniden inşa edilmiş anlatılar olarak işlemektedir. Roman, yalnızca bir salgın sürecini değil aynı zamanda milliyetçilik, modernleşme, merkez-taşra ilişkisi, Batılılaşma ve imparatorluk ideolojileri gibi temaları da tartışmaya açmaktadır. Romanın anlatıcısının 21. yüzyıldan bakarak kaleme aldığı anlatı, hem metinlerarasılık hem de tarihsel söylem açısından ele alındığında, yeni tarihselciliğin temel argümanlarıyla örtüşmektedir. Kurgusal karakterlerin ve olayların arkasında yer alan tarihsel kişilikler, belgeler ve söylemler, tarih ile kurmaca arasındaki sınırları bulanıklaştırmaktadır. Ayrıca roman boyunca öne çıkan arşiv belgeleri, mektuplar ve resmi raporlar, tarihin nasıl seçmeli olarak inşa edildiğini ve her anlatının bir iktidar yönelimi taşıdığını göstermektedir. Bu bağlamda, Orhan Pamuk'un Veba Geceleri yeni tarihselcilik açısından değerlendirildiğinde; geçmişin bugünden nasıl yeniden üretildiğini, tarihin kurmaca ile nasıl iç içe geçtiği ve edebî metinlerin tarihsel söylemleri nasıl sorguladığını ortaya koyan önemli bir örnek teşkil ettiği görülmektedir. Anahtar Kelimeler:Yeni Tarihselcilik, Orhan Pamuk, Veba Geceleri, Roman.

This thesis aims to examine Orhan Pamuk's novel The Plague Nights within the framework of New Historicism theory. In Pamuk's novel, which combines fiction and history, Abdulhamid II and the Ottoman Empire of the 19th century are reimagined through the author's eyes. While narrating a plague epidemic that took place in 1901 on the fictional island of Minger, which was part of the Ottoman Empire, the novel also reveals the political, social, and cultural structure of the period through a multi-layered narrative. New historicism approaches literary texts within their historical contexts and argues that history is not a single linear narrative but a whole of multiple narratives intertwined with power, discourse, and culture. In this context, Pamuk's novel does not treat historical events as objective accounts but as narratives reconstructed through a specific ideological perspective. The novel not only discusses the process of an epidemic but also themes such as nationalism, modernization, center-periphery relations, Westernization, and imperial ideologies. When examined in terms of both intertextuality and historical discourse, the narrator's account, written from the perspective of the 21st century, aligns with the fundamental arguments of new historicism. The historical figures, documents, and discourses behind the fictional characters and events blur the boundaries between history and fiction. Furthermore, the archival documents, letters, and official reports that feature prominently throughout the novel show how history is selectively constructed and how every narrative carries a power orientation. In this context, when Orhan Pamuk's The Plague Nights is evaluated from the perspective of new historicism, it serves as an important example that reveals how the past is reproduced from the present, how history is intertwined with fiction, and how literary texts question historical discourses. Key Words:New Historicism, Orhan Pamuk, Veba Geceleri, Novel.