Çuha Çiçeği (Oenothera biennis) ve Tatlı Badem (Prunus dulcis Mill) Yağlarının Anti-enzim Aktivitelerinin Araştırılması

Abstract

Çalışmamızda iki farklı enzim aktivitesi üzerine Çuha çiçeği (Oenothera biennis) ile tatlı badem (Prunus dulcis Mill.) yağlarının etkilerine olabilecek sorusu cevaplanmak istendi. Kullandığımız ilk enzim canlılarda $CO_2$’in hidratasyonu ve $HCO_3$-‘ın dehidratasyonunudönüşümlü olarak katalizleyerek, hücre içi bikarbonat tampon sistemini oluşturarak, birçok fizyolojik olayda oldukça önemli rol alankarbonik anhidraz I-II izoenzimleridir. İkinci enzim ise asetilkolin molekülünün ayrışmasını katalizleyen, kas hücresi ve sinir arasındakisinapsta yer alan asetilkolinesteraz enzimidir. Her iki enzimin inhibitörleri, ilaç olma potansiyeli taşımaktadır. Bu nedenle belirtilenyağların inhibisyon etkisi araştırıldı. Bu amaçla ilk olarak karbonik anhidraz I-II izoenzimi sefaroz-4B-L-tirosin-sülfanilamid afinitekolonu ile saflaştırıldı. Ardından en az beş farklı inhibitör konsantrasyonunda enzim aktivitesi bakılarak Çuha çiçeği (Oenotherabiennis) ve tatlı badem (Prunus dulcis Mill.) yağlarının enzim aktiviteleri üzerindeki etkileri araştırıldı. Son olarak %aktivite-[I] grafiğiçizilerek Çuha çiçeği (Oenothera biennis) ve tatlı badem (Prunus dulcis Mill.) yağlarının IC50 değerleri tespit edildi. İnsaneritrositlerinden karbonik anhidraz I izoenzimi %20,12 verimle 119 kat saflaştırılırken, karbonik anhidraz II izoenzimi %83,05 verimle535,72 kat saflaştırıldı. Çuha çiçeği (Oenothera biennis) yağının karbonik anhidraz I-II ve asetilkolinesteraz enzim aktivitesi üzerindeki$IC_{50}$ değerleri sırasıyla 0,1950, 0,1406 ve 0,1097 mg/mL olarak, tatlı badem (Prunus dulcis Mill.) yağının karbonik anhidraz I-II veasetilkolin esteraz enzim aktivitesi üzerindeki $IC_{50}$ değerleri ise sırasıyla 0,0345, 0,0266 ve 0,0394 mg/mL olarak tespit edildi.Çalışmada kullanılan her iki yağ karşılaştırıldığında, tatlı badem (Prunus dulcis Mill.) yağının her iki enzim aktivitesi üzerinde dahaetkili olduğunu görülmektedir. Bu nedenle sentetik ilaçlar yerine tatlı badem (Prunus dulcis Mill.) yağının söz konusu enzimlerin sebepolduğu hastalıkların tedavisinde takviye ilaç olarak kullanılabileceği düşünülmektedir.