Tarım Arazisi Değerlerini Etkileyen Faktörlerin Analizi: Yortanlı Baraj Havzası Örneği

Abstract

Bu araştırmanın amacı Yortanlı barajının işletmeye açılması sonrası bölgedeki arazi değerleri ve bu değerleri etkileyen faktörleri saptamaktır. Bu amaçla, Yortanlı baraj bölgesinde bulunan dokuz yerleşim yeri ve bu yerleşim yerlerindeki sulanan tarla arazileri araştırma kapsamına alınmıştır. Araştırma verileri oransal örnekleme ile 87 üreticiden anket yöntemiyle derlenmiştir. Araştırmada, arazi değerleri pazar değeri ve gelir yöntemine göre hesaplanmıştır ve bu aşamada parseller esas alınmıştır. Kapsama alınan parsellerin değerine etki eden faktörlerin ortaya konması amacıyla ise faktör analizi ve hedonik fiyat analizinden yararlanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre arazilerin ortalama pazar değeri (23377.57 TL/da), gelir yöntemine göre hesaplanan ortalama değerinden (15424.21 TL/da) daha yüksektir. Hedonik modelde 6 bağımsız değişken ele alınmış, bağımlı değişken olarak ise birim arazi değeri alınmıştır. Bu değişkenlerden ilçe merkezine mesafe ve anayola mesafe değişkenleri arazi değerlerini olumsuz yönde etkilemekte iken, parselin alanı, toprağın verimliliği, yapı durumu ve baraja mesafe değişkenleri olumlu yönde etkilemektedir. Arazi değerini olumlu yönde en fazla etkileyen değişken ise parseldeki yapı durumudur.