OKULLARIN ÖRGÜT YAPISIYLA ÖĞRETMENLERİN DUYGUSAL BAĞLILIKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİDE MESLEKTAŞ LİDERLİĞİNİN ARACILIK ROLÜ

Abstract

İlişkisel tarama modelindeki bu araştırma, Siirt ili merkez ilçede ortaöğretim okullarında çalışan yönetici ve öğretmenlerin algılarına göre okulların örgütsel yapıları ile öğretmenlerin duygusal bağlılıkları arasındaki ilişkide meslektaş liderliğinin aracı rolünün incelenmesini amaçlamaktadır. Araştırmanın evren Siirt’te 2020-2021 yılında 27 lisede görev yapmakta olan 510 öğretmen ve 105 yöneticiden oluşmaktadır. Araştırmada örnekleme seçimi yapılmamış evrenin tamamına ulaşılmıştır. Araştırmada ölçme araçları olarak “Örgütsel Yapı Ölçeği-Okul Versiyonu, Örgütsel Bağlılık Ölçeği ve Okul İklimi Ölçeğinin Meslektaş Liderliği Alt Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırmanın verileri aritmetik ortalama, standart sapma ve Pearson korelasyon analizlerinin yanı sıra path (yol) analizi teknikleriyle incelenmiştir. Araştırma, okulların örgütsel yapısının daha çok mekanik örgüt yapısına benzediğini ortaya koymuştur. Ayrıca, örgütsel yapı ile okul iklimi ve örgütsel bağlılık arasında anlamlı ve orta kuvvette pozitif ilişkiler saptanmıştır. Araştırmada merkezîleşme ve tabakalaşma alt boyutlarının duygusal bağlılık üzerindeki etkisinde meslektaş liderliğinin kısmi aracı role, formalleşme alt boyutunun duygusal bağlılık üzerindeki etkisinde ise meslektaş liderliğinin tam aracı role sahip olduğu belirlenmiştir. Buna göre araştırmada okulların örgütsel yapısının meslektaş liderliği üzerinden öğretmenlerin duygusal bağlılıklarının oluşmasında önemli değişkenlerden biri olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Dolayısıyla okul yöneticilerine öğretmenlerin duygusal bağlılıklarını artırmak amacıyla meslektaş liderliğine ilişkin uygulamaları artırıp teşvik etmeleri önerisinde bulunulabilir