Türkiye’deki Kamu Okullarında Bürokrasi: Mevcut Ampirik Çalışmaların Tematik Bir Analizi

Abstract

Bu araştırmanın amacı, Türkiye’deki okullarda bürokratik yapı ile ilgili yapılan araştırmaların genel bir görünümü ile bu araştırma bulgularının tematik bir analizini sunmaktır. Sistematik inceleme metodu kullanılarak yürütülen araştırma, 2004-2020 yılları arasında Türkiye’de yapılan akademik çalışmaların topografik ve tematik bir analizini kapsamaktadır. Belirlenen dahil etme ve hariç tutma kriterlerine göre, Google Akademik ve Yüksek Öğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nin taranması sonucu araştırmaya onyedi lisans üstü tez, onbir araştırma makalesi olmak üzere toplam yirmi sekiz araştırma dahil edilmiştir. Araştırma mevcut çalışmaların büyük çoğunluğunun lisansüstü tez olduğunu ve nicel araştırma metotlarının araştırmacıların büyük çoğunluğu tarafından tercih edildiğini göstermektedir. Seçilen bu araştırmaların tematik analizi sonucunda, a) bürokratik yapı ve okul liderliği, b) bürokratik yapı, görüşler, tutum ve örgütsel davranış, c) bürokratik yapı ve mesleki öğrenme olmak üzere üç ana tema oluşturulmuş ve araştırma bulguları bu ana temalara göre tartışılmıştır. Araştırma, Türkiye’de okullardaki bürokratik yapının engelleyici bir unsur olarak görülmesinin yanında kolaylaştırıcı ve bireyleri olumlu etkileyici yönlerinin olduğunu da ortaya koymaktadır.